سقف تیرچه بلوک | راهنمای جامع قیمت، مزایا، معایب، انواع و اجرا

اشتراک گذاری در :

در صنعت ساختمان‌ سازی مدرن، انتخاب نوع سقف یکی از تصمیمات کلیدی است که تأثیر مستقیم بر سرعت، هزینه، ایمنی و عملکرد نهایی سازه دارد. در میان گزینه‌ های متعدد، سقف تیرچه بلوک به دلیل سهولت اجرا، صرفه اقتصادی و سازگاری با انواع اسکلت‌ های ساختمانی، به عنصری جدایی‌ ناپذیر در بسیاری از پروژه‌ های مسکونی و تجاری در ایران تبدیل شده است. این سیستم با تکیه بر تیرچه‌ های پیش‌ ساخته به عنوان تیرهای فرعی و بلوک‌ های سبک به عنوان پرکننده، جایگزین مطمئن و کارآمدی برای سقف‌ های منسوخ‌ شده‌ ای مانند طاق ضربی محسوب میشود که مقاومت بالاتری در برابر بارهای دینامیکی مانند زلزله ارائه میدهد.

یکپارچگی و عملکرد این سیستم وابسته به تعامل دقیق چهار جزء اصلی است:

تیرچه‌ ها که وظیفه انتقال بار را بر عهده دارند
بلوک‌ های پرکننده که فضای غیرسازه‌ ای را اشغال میکنند
میلگردهای تقویتی که استحکام را تضمین میکنند
بتن پوششی که در محل اجرا ریخته میشود. پرکاربرد بودن این سقف در کشور ما، تنها به مزایای ظاهری آن محدود نمیشود، بلکه به قابلیت انطباق آن با رایج‌ ترین سیستم‌ های سازه‌ ای، یعنی اسکلت‌ های بتنی و فولادی، بازمیگردد.

این سازگاری، مهندسین و پیمانکاران را قادر میسازد تا بدون نیاز به تغییرات بنیادین در طراحی سازه، از این سیستم برای انواع پروژه‌ ها استفاده کنند. در نتیجه، این انعطاف‌ پذیری باعث شده است که سقف تیرچه بلوک به عنوان یک راه‌ حل همه‌ کاره، سهم عمده‌ ای از بازار ساخت‌ و ساز ایران را به خود اختصاص دهد. در ادامه، به تحلیل دقیق هر یک از این اجزا و نحوه عملکرد آن‌ ها خواهیم پرداخت.

سقف تیرچه بلوک چیست؟

سقف تیرچه بلوک یکی از پرکاربردترین سیستم‌ های سقف‌ سازی در ساختمان‌ های مسکونی، اداری و تجاری در ایران است. این سیستم ترکیبی از تیرچه‌ های پیش‌ ساخته (معمولاً بتنی یا فلزی) و بلوک‌ های سقفی (از جنس سفال، بتن سبک یا پلی‌ استایرن) است که به‌ صورت درجا با بتن پوششی (بتن ریزی رویی) یکپارچه میشود. هدف اصلی این سیستم، کاهش وزن مرده سقف، افزایش سرعت اجرا و کاهش مصرف مصالح است.

در این روش، تیرچه‌ ها به‌ عنوان عضو باربر اصلی عمل میکنند و بلوک‌ ها تنها نقش پرکننده و عایق‌ حرارتی و صوتی را ایفا میکنند. پس از چیدن بلوک‌ ها بین تیرچه‌ ها، شبکه‌ ای از میلگردهای حرارتی و افت‌ خور بر روی آن قرار گرفته و سپس بتن ریزی انجام میشود. نتیجه نهایی، سقفی یکپارچه، مقاوم و نسبتاً سبک است که میتواند دهانه‌ های معمول تا ۸ متر را پوشش دهد.

دلیل محبوبیت سقف تیرچه بلوک در ایران

استفاده از سقف تیرچه بلوک به دلایل زیر بسیار متداول است:

کاهش مصرف بتن نسبت به دال‌ های توپر
وزن مرده کمتر سازه
امکان اجرا بدون تجهیزات پیچیده
هماهنگی با سیستم‌ های قالب‌ بندی و داربست

در فرآیند اجرای این سقف، استفاده از سیستم‌ های داربست و قالب‌ بندی استاندارد نقش مهمی در ایمنی و کیفیت نهایی دارد. به همین دلیل بسیاری از مجریان حرفه‌ ای از محصولات شرکت ضمان مانند سیستم قالب بندی مدولار و داربست فلزی استاندارد استفاده میکنند.

اجزای سقف تیرچه بلوک

تیرچه‌ ها

تیرچه‌ ها، به عنوان تیرهای فرعی در این سیستم، ستون فقرات سقف را تشکیل میدهند و وظیفه تحمل بارهای مرده و زنده را بر عهده دارند. این اجزای پیش‌ ساخته، انواع مختلفی دارند که هر کدام برای شرایط خاصی طراحی شده‌ اند.

تیرچه بتنی

رایج‌ ترین نوع تیرچه در ایران، تیرچه خرپایی بتنی است که از یک خرپای فولادی (شامل میلگردهای کششی، فشاری و مورب) و یک پاشنه بتنی تشکیل شده است. پاشنه بتنی در کارخانه تولید میشود و میلگردها در محل پروژه به آن متصل میگردند. نوع دیگر، تیرچه پیش‌ تنیده است که با کشش کابل‌ های فولادی پرمقاومت پیش از بتن‌ ریزی تولید میشود.

این فرآیند، تنش فشاری دائمی در بتن ایجاد میکند که مقاومت خمشی آن را به شدت افزایش میدهد و مزیت کلیدی آن، حذف کامل نیاز به جک‌ های سقفی و حمایتی است. حذف این مرحله به طور مستقیم به معنای صرفه‌ جویی چشمگیر در زمان، نیروی کار و هزینه‌ های مربوط به تجهیزاتی مانند جک سقفی ساده و جک سقفی U است و یک مزیت رقابتی مهم در مقابل سایر سیستم‌ ها محسوب میشود.

جک سقفی ساده

خرید جک یو

تیرچه فلزی (کرومیت)

تیرچه کرومیت یا تیرچه فلزی، از ورق‌ های فولادی با جان باز ساخته شده است. این تیرچه‌ ها نیز مانند نوع پیش‌ تنیده خودایستا هستند و نیازی به شمع‌ بندی در حین اجرا ندارند. این ویژگی باعث میشود که سیستم داربست، شورینگ مثلثی و جک‌ ها پس از گیرش بتن از زیر سقف برداشته شوند که به نوبه خود سرعت اجرای پروژه را به شکل چشمگیری افزایش می‌دهد.

خرید شورینگ مثلثی

بلوک‌ های پرکننده ـ از سفال تا یونولیت

بلوک‌ ها عناصر غیرسازه‌ ای هستند که فضای بین تیرچه‌ ها را پر میکنند. نقش اصلی آن‌ ها فراهم کردن یک سطح برای بتن‌ ریزی رویه و کاهش وزن مرده سقف است. انتخاب نوع بلوک به عواملی همچون هزینه، وزن و خواص عایق‌ بندی بستگی دارد.

انواع بلوک

بلوک سفالی: از خاک رس ساخته شده و عایق حرارتی مناسبی دارد. وزن آن سبک‌ تر از بلوک سیمانی است و از نظر قیمت نیز مقرون‌ به‌ صرفه محسوب میشود.
بلوک سیمانی: از سیمان، ماسه و آب تشکیل شده است. این بلوک‌ ها مقاومت فشاری و حرارتی بالایی دارند اما به دلیل وزن بیشتر نسبت به سایر انواع، بار مرده بیشتری به سازه وارد میکنند.
بلوک یونولیتی (پلی‌ استایرن): سبک‌ ترین گزینه است و به دلیل وزن فوق‌ العاده کم، به کاهش قابل توجه بار مرده ساختمان کمک میکند. کاهش بار مرده به طور مستقیم نیروی وارد شده از زلزله را کاهش میدهد و مقاومت کلی سازه را افزایش میدهد. با این حال، بلوک‌ های یونولیتی غیراستاندارد در برابر آتش‌ سوزی عملکرد نامناسبی دارند و در صورت سوختن، گازهای سمی آزاد میکنند که میتواند جان ساکنین را به خطر اندازد. این ویژگی، یک چالش ایمنی جدی در پروژه‌ ها به شمار میرود و اهمیت استفاده از نوع کندسوز و نظارت دقیق را دو چندان میکند.

ویژگی	بلوک سیمانی	بلوک سفالی	بلوک یونولیتی
جنس	سیمان، ماسه و آب	خاک رس پخته‌ شده	پلی‌ استایرن انبساطی
وزن	سنگین	سبک	بسیار سبک
مقاومت فشاری	بالا	پایین	بسیار پایین
عایق حرارتی/صوتی	خوب	خوب	بسیار خوب
ایمنی در برابر آتش	مقاوم	مقاوم	خطر انتشار گاز سمی
کاربرد اصلی	پرکننده	پرکننده	پرکننده و کاهش بار مرده
قیمت اولیه	متوسط	پایین	متوسط

بتن رویه و آرماتورها_نقش حیاتی در استحکام

پس از چیدن تیرچه‌ ها و بلوک‌ ها، بتن پوششی (دال درجا) بر روی آن‌ ها ریخته میشود که ضخامت آن حداقل 5 سانتی‌ متر است. این بتن، تیرچه‌ ها و میلگردهای تقویتی را به یکدیگر متصل کرده و یک سیستم یکپارچه و مرکب ایجاد میکند.

میلگردها

دو نوع میلگرد کلیدی در این مرحله استفاده میشود:

میلگرد حرارتی

این میلگردها به صورت شبکه‌ ای و عمود بر هم روی بتن و بلوک‌ ها قرار داده میشوند. وظیفه اصلی آن‌ ها، مقابله با تنش‌ های ناشی از انقباض و انبساط حرارتی بتن و جلوگیری از ترک‌ خوردگی آن است.

میلگرد ادکا (اوتکا)

این میلگرد که به شکل گردن اردک طراحی شده، در محل اتصال تیرچه به تیر اصلی نصب میشود. هدف از نصب میلگرد ادکا، افزایش مقاومت برشی در این نقطه حساس و جلوگیری از دررفتگی یا جابجایی تیرچه از روی تکیه‌ گاه است. این میلگرد به نوعی پاشنه تیرچه را تقویت کرده و عملکرد یکپارچه آن با تیر اصلی را تضمین میکند. استفاده از میلگرد ادکا به صورت مستقیم با رفع یکی از نقاط ضعف فنی سقف تیرچه بلوک، یعنی محل اتصال اجزای پیش‌ ساخته به سازه درجا، مرتبط است.

انواع سقف تیرچه بلوک و مقایسه با رقبا

در دنیای مدرن ساخت‌ و ساز، سقف تیرچه بلوک تنها گزینه موجود نیست و مقایسه آن با سیستم‌ های رقیب، دید جامع‌تری برای انتخاب فراهم میکند. هر سیستم، با مزایا و محدودیت‌های خاص خود، برای کاربردهای متفاوتی بهینه شده است.

سقف تیرچه بلوک در برابر سقف دال بتنی

سقف دال بتنی: به صورت یکپارچه از بتن و میلگرد ساخته شده، بسیار سنگین است و وزن زیادی به سازه و فونداسیون تحمیل می‌کند. با این حال، به دلیل صلبیت بالا، مقاومت فوق‌العاده‌ای در برابر زلزله، آتش‌سوزی و صدا دارد و برای دهانه‌های بزرگ مناسب است.

سقف تیرچه بلوک: در مقایسه، وزن بسیار کمتری دارد و برای کاهش بار مرده ساختمان یک گزینه ایده‌ آل است. اجرای آن ساده‌تر و سریع‌ تر است، اما از صلبیت لازم برای دهانه‌ های بزرگ برخوردار نیست.

سقف تیرچه بلوک در برابر سقف وافل

سقف وافل: یک سیستم مدرن است که با حذف بتن غیرضروری در ناحیه کششی، وزن سقف را کاهش داده و امکان پوشش دهانه‌های بسیار بلند (تا 15 متر) را فراهم می‌کند. سقف وافل به دلیل عدم نیاز به بلوک‌های پرکننده یونولیتی، خطر آتش‌سوزی را به طور کامل از بین می‌برد و عایق صوتی بهتری ایجاد می‌کند.

نکته تحلیلی: سقف وافل به عنوان راه‌حلی برای چالش‌های دهانه‌های بلند و خطرات ایمنی سقف تیرچه بلوک طراحی شده است. این سیستم به سازندگان این امکان را می‌دهد که در پروژه‌های بزرگ‌تر و مدرن، به جای استفاده از تیرچه دوبل یا سایر راهکارها، از یک سیستم بهینه و ایمن استفاده کنند.

سقف تیرچه بلوک در برابر سقف کامپوزیت

سقف کامپوزیت: به طور خاص برای اسکلت‌های فلزی طراحی شده و به دلیل عملکرد یکپارچه فولاد و بتن، سرعت اجرای بسیار بالایی دارد. از مزایای اصلی آن، عدم نیاز به شمع‌ بندی زیر سقف و امکان بتن‌ریزی همزمان چند سقف است.

نکته تحلیلی: انتخاب سقف کامپوزیت به شدت به نوع اسکلت سازه وابسته است. در مقابل، سقف تیرچه بلوک، انعطاف‌پذیری بیشتری برای استفاده در هر دو اسکلت فلزی و بتنی دارد و این سازگاری، آن را به گزینه‌ای پرکاربردتر در پروژه‌های متنوع تبدیل کرده است.

ویژگی	تیرچه بلوک	دال بتنی	وافل	کامپوزیت
سرعت اجرا	بالا	پایین	بالا	بسیار بالا
هزینه	اقتصادی	بالا	بالا	بالا
حداکثر دهانه	7-8 متر	10 متر به بالا	تا 18 متر	7-8 متر
وزن سقف	سبک	سنگین	سبک	بسیار سبک
صلبیت	متوسط	بسیار بالا	بالا	بالا
مقاومت در برابر آتش	متوسط تا ضعیف	بالا	بالا	بالا
نیاز به شمع‌بندی	بله (بجز کرومیت)	بله	خیر (بجز وافل یکطرفه)	خیر
زیبایی ظاهری	نیاز به نازک‌کاری	نیاز به نازک‌کاری	اکسپوز و زیبا	نیاز به نازک‌کاری
نوع اسکلت	بتنی و فلزی	بتنی	بتنی و فلزی	فلزی

راهنمای گام به گام اجرای سقف تیرچه بلوک

اجرای صحیح سقف تیرچه بلوک نقش بسیار مهمی در ایمنی سازه، عمر مفید ساختمان و جلوگیری از ترک‌ خوردگی و خیز بیش از حد سقف دارد. این فرآیند باید مطابق نقشه‌های سازه و آیین‌ نامه‌ های فنی انجام شود و استفاده از تجهیزات استاندارد در هر مرحله ضروری است.

مرحله اول: آماده‌ سازی و زیرسازی

اولین و حیاتی‌ترین مرحله در اجرای سقف تیرچه بلوک، زیرسازی و شمع‌ بندی مناسب است. این مرحله شامل قرار دادن جک‌ های حمایتی زیر تیرچه‌ ها و قالب‌ ها برای جلوگیری از خیز یا افتادگی سقف در هنگام بتن‌ ریزی است. فاصله استاندارد جک‌ ها به نوع تیرچه بستگی دارد؛ برای تیرچه‌ های پیش‌ ساخته، حدود 120 سانتی‌ متر و برای تیرچه‌ های پیش‌ تنیده، حدود 3 متر است. برای سقف‌ هایی با ارتفاع بیش از 3.5 متر، استفاده از اسکافلد یا داربست H فریم به دلیل ظرفیت باربری فوق‌ العاده بالاتر، الزامی است.

جک های پشت بند یوار

داربست H فریم

مرحله دوم: قالب‌ بندی و چیدمان تیرچه‌ ها

قالب‌ بندی در اطراف سقف و زیر تیرچه‌ ها انجام میشود. این قالب‌ ها میتوانند از جنس قالب فلزی مدولار یا پلای وود و تیر چوبی قالب بندی باشند. استفاده از تیر چوبی H20 به عنوان پشتیبان افقی، باعث کاهش تعداد جک‌ ها و سهولت در اجرا میشود. پس از نصب قالب، تیرچه‌ ها با فاصله معین (معمولاً 50 سانتی‌ متر) روی تکیه‌ گاه‌ های اصلی قرار داده میشوند و در اسکلت فلزی با جوشکاری و در اسکلت بتنی با میلگردهای انتظار مهار میگردند. در این مرحله همچنین از قالب سقفی ECO میتوان برای دستیابی به یک راه‌ حل اقتصادی استفاده کرد.

تیر چوبی H20

تخته پلای وود قالب بندی

قالب سقفی ECO

شرکت ضمان با ارائه طیف کاملی از تجهیزات سیستم های قال بندی بتن و سیستم های قالب بندی مدولار، از جمله قالب ستون متغیر ZEMAX، قالب تونل، قالب قطعات پیش ساخته بتنی و اتصالات قالب بندی، به مهندسین امکان می‌دهد تا از یکپارچگی و ایمنی تمامی مراحل اطمینان حاصل کنند.

قالب ستون متغیر ZEMAX

از قالب بندی دیوار نما و قالب بندی دیوار یک طرفه گرفته تا قالب بندی دیوار قوسی، قالب بندی دیوار دو طرفه و انواع قالب بندی ستون گرد، قالب بندی ستون مستطیل و قالب بندی ستون مربع، تمامی نیازهای یک پروژه از فونداسیون تا سقف با بالاترین کیفیت پوشش داده میشود. همچنین برای نگهداری قالب‌ های عمودی در محل، استفاده از جک شاقول کننده یا جک حمایتی دیوار و ستون نیز ضروری است تا از هرگونه انحراف و جابجایی قالب در حین بتن‌ریزی جلوگیری شود.

قالب بندی دیوار نما

قالب بندی دیوار یک طرفه

قالب بندی دیوار دو طرفه

قالب بندی ستون مستطیل و مربع

قالب ستون گرد

مرحله سوم: بلوک‌گذاری و آرماتوربندی

پس از چیدن تیرچه‌ ها، بلوک‌ های پرکننده بین آن‌ ها قرار میگیرند. این بلوک‌ ها که بار سازه‌ ای را تحمل نمیکنند، به عنوان قالب دائمی برای بتن پوششی عمل میکنند. در این مرحله، تخته زیر پایی برای تردد ایمن کارگران روی سقف استفاده میشود. سپس، نوبت به نصب میلگردهای حرارتی و میلگردهای ادکا در محل‌ های مورد نیاز میرسد.

مرحله چهارم: بتن‌ ریزی و عمل‌ آوری

این مرحله قلب فرآیند ساخت سقف است. سطح سقف باید پیش از بتن‌ریزی تمیز و عاری از هرگونه آلودگی باشد. همچنین، به خصوص در هوای گرم، آب‌پاشی سقف ضروری است تا بلوک‌ها و تیرچه‌ها آب بتن را جذب نکنند. بتن باید با عیار مناسب (معمولاً C25) تهیه شده و به صورت یکنواخت و پیوسته ریخته شود تا از ایجاد درز سرد جلوگیری گردد. استفاده از ویبره برای خروج هوای محبوس و جلوگیری از پدیده کرمو شدن بتن حیاتی است.

مرحله پنجم: قالب‌برداری و باز کردن جک‌ها

پس از اتمام بتن‌ریزی، بتن نیاز به زمان کافی برای گیرش و رسیدن به مقاومت اولیه دارد. مدت زمان نگهداری جک‌ها و قالب‌ها معمولاً بین 7 تا 14 روز است، اما به عواملی همچون دمای محیط، نوع بتن و شرایط آب‌وهوایی بستگی دارد. باز کردن جک‌ها باید به آرامی و بدون وارد کردن ضربه ناگهانی انجام شود تا از هرگونه آسیب به سقف جلوگیری گردد. خطراتی مانند شکم دادن یا ترک خوردن سقف، اغلب ریشه در همین مراحل اجرایی دارند، به خصوص اگر فاصله جک‌ها رعایت نشود یا از مصالح غیراستاندارد استفاده شود. این موضوع نشان می‌دهد که سادگی ظاهری سقف تیرچه بلوک نباید منجر به سهل‌انگاری در اجرا شود و نظارت دقیق مهندسین در تمامی مراحل ضروری است.

مزایا و معایب سقف تیرچه بلوک؛ تحلیل جامع

مزایا (Advantages)

سقف تیرچه بلوک به دلیل چندین مزیت کلیدی، همچنان به عنوان یکی از محبوب‌ ترین گزینه‌ ها در صنعت ساختمان مطرح است:

سرعت و سهولت اجرا: به دلیل استفاده از تیرچه‌های پیش‌ساخته، فرآیند نصب سقف نسبت به روش‌های سنتی سریع‌تر است.
هزینه اقتصادی: استفاده از مواد ارزان‌تر مانند بلوک‌های سیمانی و سفالی و کاهش مصرف بتن و میلگرد در مقایسه با دال‌های بتنی، هزینه‌های کلی پروژه را کاهش می‌دهد.
وزن سبک و کاهش بار مرده: به ویژه با استفاده از بلوک‌های یونولیتی، وزن سقف به شدت کاهش می‌یابد که این امر به کاهش بار مرده ساختمان و در نتیجه، کاهش نیروی زلزله وارد بر سازه منجر می‌شود.
عایق‌ بندی: بلوک‌ ها، به ویژه انواع یونولیتی و سفالی، به عنوان عایق حرارتی و صوتی عمل میکنند که به بهینه‌ سازی مصرف انرژی و افزایش آسایش ساکنین کمک میکند.

معایب (Disadvantages)

با وجود مزایای متعدد، سقف تیرچه بلوک با چالش‌هایی نیز همراه است که باید پیش از انتخاب به دقت بررسی شوند:

صلبیت کمتر: در مقایسه با دال‌های بتنی، این سقف صلبیت کمتری دارد که ممکن است منجر به لرزش یا ارتعاش سقف در هنگام بارهای دینامیکی شود.
محدودیت در دهانه و اشکال هندسی: اجرای این سقف در دهانه‌ های بزرگ (بیش از 7-8 متر) و در اشکال قوسی یا مثلثی دشوار است. در پروژه‌ هایی که نیاز به پوشش دهانه‌های بلندتر دارند، استفاده از سیستم‌ های جایگزین مانند وافل یا کامپوزیت توصیه می‌شود.
خطرات ایمنی: خطر شکستگی پاشنه تیرچه در حین حمل‌ و نقل و اجرای نامناسب وجود دارد. همچنین، بلوک‌ های غیراستاندارد یونولیتی در هنگام آتش‌ سوزی، گازهای سمی آزاد میکنند که یک خطر جدی محسوب میشود.
وابستگی به تجهیزات: برای اجرای ایمن و بهینه، نیاز به تجهیزات داربست سنتی و داربست H فریم، داربست چکشی، اسکافلد کاپلاک یا کاپلاک فنجانی، و چکشی کاسه ای یا داربست خدماتی برای کار در ارتفاعات وجود دارد.

عوامل تأثیرگذار بر قیمت هر متر مربع سقف تیرچه بلوک

قیمت سقف تیرچه بلوک عدد ثابتی نیست و به مجموعه‌ ای از عوامل فنی، اجرایی و اقتصادی بستگی دارد. آشنایی با این عوامل به کارفرما کمک میکند تا برآورد دقیق‌ تری از هزینه نهایی پروژه داشته باشد و از افزایش هزینه‌ های پیش‌ بینی‌ نشده جلوگیری کند.

نوع تیرچه مصرفی

یکی از مهم‌ ترین عوامل تعیین‌ کننده قیمت، نوع تیرچه است. تیرچه‌ ها معمولاً به دو دسته تقسیم میشوند:

تیرچه بتنی معمولی

قیمت مناسب‌ تر
کاربرد گسترده در ساختمان‌ های مسکونی
هزینه کمتر در هر متر مربع سقف

تیرچه پیش‌تنیده

مقاومت بالاتر
مناسب دهانه‌ های بزرگتر
قیمت بالاتر نسبت به تیرچه بتنی معمولی

استفاده از تیرچه‌ های استاندارد و باکیفیت، مانند تیرچه‌ های تولیدی مطابق ضوابط فنی، تأثیر مستقیم بر ایمنی و دوام سقف دارد.

نوع و جنس بلوک سقفی

بلوک سقفی اگرچه عضو باربر نیست، اما نقش مهمی در وزن سقف و هزینه نهایی دارد.

بلوک سفالی

قیمت مناسب
عایق حرارتی خوب
شکنندگی بیشتر در حین اجرا

بلوک سیمانی یا بتن سبک

مقاومت بالاتر
وزن بیشتر
قیمت متغیر بسته به نوع دانه‌ بندی

بلوک پلی‌استایرن (یونولیت)

وزن بسیار کم
عایق صوتی و حرارتی عالی
قیمت بالاتر نسبت به بلوک‌های سنتی

انتخاب نوع بلوک میتواند قیمت هر متر مربع سقف تیرچه بلوک را به‌ طور محسوسی تغییر دهد.

میزان مصرف بتن و عیار آن

بتن‌ ریزی بخش مهمی از هزینه سقف تیرچه بلوک را تشکیل میدهد. عوامل مؤثر در این بخش عبارت‌ اند از:

ضخامت بتن پوششی
عیار بتن (مثلاً C20 یا C25)
هزینه حمل و پمپاژ بتن

هرچه ضخامت بتن بیشتر یا مقاومت موردنیاز بالاتر باشد، هزینه نهایی افزایش پیدا میکند.

مقدار میلگرد مصرفی

میلگردهای مورد استفاده در سقف تیرچه بلوک شامل:

میلگردهای تیرچه
میلگردهای حرارتی
آرماتورهای تقویتی در اطراف بازشوها

نوسانات قیمت فولاد در بازار، تأثیر مستقیمی بر قیمت نهایی سقف دارد. به همین دلیل، زمان خرید میلگرد اهمیت زیادی دارد.

هزینه قالب‌بندی و شمع‌ بندی

یکی از هزینه‌ های مهم اما گاهی نادیده گرفته‌ شده، قالب‌ بندی و شمع‌ بندی سقف است. استفاده از تجهیزات استاندارد مانند:

جک سقفی ساده
داربست فلزی
قالب فلزی بتن

اگر از محصولات باکیفیت و چندبار مصرف (مانند تجهیزات شرکت ضمان) استفاده شود، در پروژه‌ های چند طبقه باعث کاهش هزینه کلی اجرا خواهد شد.

نحوه محاسبه قیمت سقف تیرچه بلوک

محاسبه بر اساس متر مربع

معمول‌ ترین روش، محاسبه قیمت سقف تیرچه بلوک به‌ صورت هزینه هر متر مربع است. این قیمت معمولاً شامل موارد زیر میشود:

قیمت تیرچه
قیمت بلوک
بتن مصرفی
میلگرد حرارتی
دستمزد اجرا

مثال تقریبی محاسبه

برای یک ساختمان مسکونی معمولی:

تیرچه و بلوک: X تومان
بتن و میلگرد: Y تومان
دستمزد اجرا: Z تومان

جمع این موارد، قیمت هر متر مربع سقف تیرچه بلوک را مشخص میکند.

توجه: قیمت‌ ها بسته به شهر، شرایط پروژه و زمان اجرا متغیر هستند.

قیمت دستمزد اجرای سقف تیرچه بلوک

دستمزد اجرای سقف تیرچه بلوک یکی از مؤلفه‌ های مهم در برآورد هزینه نهایی ساختمان است و بسته به شرایط پروژه، میتواند تفاوت قابل‌ توجهی در قیمت تمام‌ شده هر متر مربع ایجاد کند. برخلاف تصور برخی کارفرمایان، دستمزد اجرا عددی ثابت نیست و به عوامل مختلفی وابسته است.

عوامل مؤثر بر دستمزد اجرای سقف تیرچه بلوک

متراژ و ابعاد پروژه

هرچه متراژ سقف بیشتر باشد، معمولاً دستمزد اجرای هر متر مربع کاهش می‌یابد. در پروژه‌ های کوچک (مانند ساختمان‌ های تک‌ واحدی)، هزینه اجرا به‌صورت مقطوع یا با نرخ بالاتر محاسبه میشود، اما در پروژه‌ های انبوه‌ سازی، نرخ متری مقرون‌ به‌ صرفه‌ تر است.

ارتفاع ساختمان و تعداد طبقات

در ساختمان‌ های چندطبقه، مخصوصاً طبقات بالاتر، حمل مصالح و اجرای سقف دشوارتر میشود. این موضوع باعث افزایش دستمزد اجرا نسبت به ساختمان‌ های یک یا دو طبقه میشود.

نوع سیستم قالب‌بندی و داربست

استفاده از تجهیزات مناسب، تأثیر مستقیم بر سرعت اجرا و دستمزد نیروی انسانی دارد.

داربست و شمع‌ بندی سنتی

سرعت اجرای پایین‌ تر
نیاز به نیروی انسانی بیشتر
افزایش خطای اجرایی

داربست فلزی و جک سقفی استاندارد

افزایش سرعت اجرا
کاهش نیروی انسانی
ایمنی بالاتر کارگاه

استفاده از داربست فلزی، جک سقفی و قالب فلزی بتن ضمان در بسیاری از پروژه‌ ها باعث کاهش دستمزد نهایی اجرا شده است، زیرا زمان اجرای سقف به‌ طور محسوسی کاهش پیدا میکند.

پیچیدگی نقشه و جزئیات اجرایی

وجود مواردی مانند:

دهانه‌ های نامنظم
کنسول‌ ها
بازشوهای بزرگ (پله، آسانسور، نورگیر)

باعث افزایش زمان و دقت اجرای سقف شده و در نتیجه دستمزد اجرا را افزایش میدهد. در مقابل، سقف‌ های ساده و تیپ، کم‌ هزینه‌ تر اجرا میشوند.

موقعیت جغرافیایی پروژه

دستمزد اجرای سقف تیرچه بلوک در شهرهای مختلف متفاوت است. معمولاً در کلان‌ شهرها به دلیل:

هزینه بالاتر نیروی کار
شرایط کارگاهی پیچیده‌ تر

نرخ دستمزد بیشتر از شهرهای کوچک است.

نحوه محاسبه دستمزد اجرای سقف تیرچه بلوک

محاسبه به‌ صورت متر مربع

رایج‌ ترین روش، محاسبه دستمزد بر اساس هر متر مربع سقف اجرا شده است. این دستمزد معمولاً شامل موارد زیر میشود:

چیدن تیرچه و بلوک
اجرای آرماتور حرارتی
بتن‌ ریزی سقف

⚠️ معمولاً هزینه قالب‌ بندی، داربست و شمع‌ بندی به‌ صورت جداگانه محاسبه میشود، مگر اینکه در قرارداد ذکر شده باشد.

محاسبه مقطوع (کنتراتی)

در برخی پروژه‌ ها، کل اجرای سقف به‌ صورت مقطوع به یک اکیپ اجرایی واگذار میشود. این روش برای کارفرما ساده‌ تر است، اما باید حتماً جزئیات دقیق کار در قرارداد مشخص شود.

جمع‌ بندی نهایی سقف تیرچه بلوک

سقف تیرچه بلوک یکی از اقتصادی‌ ترین و پرکاربردترین سیستم‌ های سقف‌ سازی در ایران است که در صورت طراحی و اجرای اصولی، عملکرد سازه‌ ای قابل‌قبولی دارد. مهم‌ ترین مزیت این سقف، تعادل مناسب بین هزینه، سرعت اجرا و ایمنی است.

برای دستیابی به بهترین نتیجه در اجرای سقف تیرچه بلوک، رعایت نکات زیر ضروری است:

استفاده از تیرچه و بلوک استاندارد
اجرای دقیق شمع‌ بندی و قالب‌ بندی
به‌ کارگیری تجهیزات ایمن و باکیفیت
انتخاب اکیپ اجرایی مجرب

مزایای این سیستم به ویژه در کاهش وزن ساختمان و مقاومت در برابر زلزله، آن را به گزینه‌ ای مطلوب برای پروژه‌ های مسکونی تبدیل کرده است. با این حال، همانطور که بررسی شد، عملکرد بهینه و ایمنی این سقف به شدت به کیفیت مصالح و دقت در اجرای آن وابسته است. انتخاب بلوک‌ های استاندارد، استفاده از جک پشت بند دیوار و جک شاقول کننده مناسب در زیرسازی و قالب‌ بندی، و نظارت مستمر مهندس ناظر، همگی عواملی هستند که پایداری و دوام سازه را تضمین میکنند.

جک شاقول کننده

جک پشت بند دیوار

در نهایت، موفقیت یک پروژه تنها به انتخاب سیستم سازه‌ ای مناسب نیست، بلکه به استفاده از تجهیزات باکیفیت و اجرای دقیق در هر گام از فرآیند وابسته است. شرکت ضمان با ارائه طیف کاملی از پلای وود و تیر چوبی قالب بندی و سیستم های قالب بندی مدولار، به پیمانکاران کمک میکند تا این فرآیند را به بهترین شکل ممکن به انجام رسانند.

تخته پلای وود قالب بندی

سوالات متداول (FAQ)

آیا سقف تیرچه بلوک برای ساختمان‌ های مقاوم در برابر زلزله مناسب است؟

بله، این سقف‌ ها به دلیل وزن کمتر، بار مرده کمتری به سازه وارد میکنند که نیروی لرزه‌ ای را کاهش میدهد. با این حال، صلبیت کمتر آن‌ ها در برابر بارهای جانبی میتواند منجر به ارتعاش شود، که این مشکل با رعایت کامل نکات اجرایی و آیین‌ نامه‌ ها قابل حل است.

اجزای تشکیل‌ دهنده سقف تیرچه بلوک چیست؟

اجزای اصلی شامل تیرچه‌ های پیش‌ ساخته (بتنی یا فلزی)، بلوک‌ های پرکننده (سفالی، سیمانی، یا یونولیتی)، میلگردهای تقویتی (حرارتی، ادکا)، کلاف میانی و بتن رویه است.

آیا سقف تیرچه بلوک برای اسکلت فلزی قابل استفاده است؟

بله. این سقف در اسکلت‌های فلزی نیز کاربرد دارد و برای اتصال آن از جوشکاری تیرچه‌ها به تیرهای فلزی یا استفاده از میلگردهای ادکا استفاده میشود.

چرا سقف تیرچه بلوک شکم می‌دهد یا ترک میخورد؟

شکم دادن یا ترک‌خوردگی سقف اغلب به دلیل عدم رعایت اصول فنی در مراحل اجرا رخ می‌دهد. عوامل اصلی شامل شمع‌ بندی نامناسب، استفاده از تیرچه‌ ها یا بتن غیراستاندارد، و عدم محاسبه دقیق بارهای وارده است.